سلام و عرض ادب محضر دوستان عزیز و بازدید کنندگان ارجمند

اردیبهشت 90 آخرین باری بود که توانستم به وبلاگ سر بزنم. از آن تاریخ به بعد حتی فرصت بررسی نظرات نیز از بنده سلب شده بود و در این مدت دوست عزیزم، جناب مهندس فتحی، نظرات وبلاگ را بررسی و تایید می کردند. فصل کاری پر مشغله و بلافاصله تغییر شهر محل زندگی فرصت هر گونه فعالیت جنبی را از بنده سلب کرده بود. هر چند در این مدت دو بار سعادت حضور در دریاچه اوان و زیارت تعدادی از دوستان و اساتید نصیب بنده شد، نتوانستم در مقابل الطاف سایر دوستان انجام وظیفه نمایم که از این بابت از همه دوستان عذرخواهی می کنم. و گاه کم لطفی تعدادی دیگر از افراد نیز چاشنی این مسایل بود که این یکی را بی خیال. و خوشحالم که دوباره فرصت دیدار دوستان و عزیزان حاصل شد.

ان شا ا... با مقالات جدید در خدمت خوانندگان عزیز وبلاگ خواهم بود. البته هر ماه حداکثر سه مقاله ارائه خواهد شد و سعی خواهد شد در گزینش مقالات دقت بیشتری گردد تا رضایت شما بازدیدکنندگان عزیز فراهم گردد.

در دو جلسه ای که در دریاچه اوان حضور داشتم علفهای هرز موجود در دریاچه توجهم را جلب کرد. دوستانی که در رود ارس و سد ستارخان ماهیگیری کرده اند می دانند که علفهای موجود در بستر رود، بخصوص بعد از سد ارس، واقعا مزاحم ماهیگیری است. اما در دریاچه راکد اوان این مشکل به شکل دیگری نمود پیدا می کند. قبلا در حین مطالعه مقالاتی درباره علف هرز و تاثیر آن در کپورگیری از این همه حساسیت نسبت به این موضوع تعجب می کردم. با وجود علفهای هرز در ارس و ملموس بودن این مشکل برای من، مساله اوان به گونه دیگری مطرح بود. علفهای دریاچه اوان از جنس جلبکهاست و بوی عجیبی دارد در حالی که علفهای بستر ارس به شکل نی و سوزنی بلند است و بوی خاصی هم ندارد. اگر بویی هم داشته باشد این بو برای انسان محسوس نیست. بیش از 75 الی 80 درصد قسمت مسطح ساحل اوان در معرض این علفهاست. با توجه به صید ماهیهای متعدد در این بخش از دریاچه، به احتمال زیاد کپورهای اوان با این علفها مشکلی ندارند. و به احتمالی در همین اندازه ها بوی این علفها هم برای تغذیه آنها مشکل ایجاد نمی کند. اما آنچه یقین است برای ماهیگیران مشکل زیادی ایجاد می کنند. به همین علت تصمیم گرفتم اولین مقاله بعد از بازگشت دوباره را به این مطلب اختصاص دهم. مقالات متعددی را مطالعه کرده و به اطلاعات جالبی رسیدم. در حین مطالعه این مقالات سخنی از جناب دکتر نادرالحکما دواساز را به خاطر آوردم که اگر فراموش نکرده باشم: "موضوعی باعث عدم رشد اردک ماهیهای غول پیکر اوان شده است و این بلا به سر کپورها نیز خوهد آمد." و فکر میکنم این سخنی دقیق و صحیح بود. با مطالعه آنچه در زیر می آید شاید شما نیز این به این نتیجه برسید. 

این نوشته از تلفیق دو مقاله از سایت http://www.carp-fishing-tactics.com حاصل شده است.

" گیاهان آبزی اساس زنجیره غذایی در یک آبند و به طور مستقیم یا غیر مستقیم همه موجودات زنده سیستم را تغذیه می کنند. گیاهان محل تخم ریزی و لانه سازی و اختفا را برای ماهیها، پرندگان و پستانداران فراهم می کنند. این موجودات همچنین از طریق فتوسنتز اکسیژن تولید می کنند، باعث تحکیم بستر دریاچه یا استخر می شوند، و از فرسایش خط ساحل جلوگیری می کنند. روند رشد گیاهان آبزی به وسیله مقدار مواد مغذی آب یا گل بستر آن و وجود نور جهت فتوسنتز تنظیم میشود. بعد از تثبیت گیاهان در منبعی از آب، این گیاهان باعث اختلال در قایق رانی، شنا و ماهیگیری و اسکی می شوند. و گاه ورزشهایی از قبیل ماهیگیری و اسکی و شنا را برای ورزشکار یا ماهی خطرناک و مرگ آور می کنند. بعضی از این گیاهان با رشد بی رویه باعث از بین رفتن تنوع زیستی در آب و از بین رفتن گیاهان بومی و مفید می شوند.

علفها چگونه رشد می کنند؟ آیا همیشه رو به بالا رشد می کنند یا اغلب به صورت انبوه در بستر آب پخش می شوند؟ گیاهان آبزی را به سه دسته تقسیم میکنند. دسته اول گیاهانی هستند که به صورت کاملا زیرآبی رشد میکنند و فقط در صورت داشتن گل مقداری از آنها در زمان خاصی از آب بیرون می آید. این گونه ها بسیار سریع رشد می کنند. گونه دوم گیاهانی هستند که یا آزادانه در سطح آب شناورند و یا دسته ای که ریشه در بستر دارند و خود در آب شناورند. و دسته سوم نوعی هستند که اغلب قسمتهای گیاه خارج از سطح آب رشد میکند. [ در دریاچه اوان حداقل دو نوع از این گیاهان را مشاهده کردیم. یکی نیزارهای اطراف و دیگری علفهای هرز داخل آب.] 

علفها حرکت آب را کند می کند و در نتیجه مقدار اکسیژن محلول در آب را کاهش می دهند. آنها تشکیل مواد مغذی را تسریع کرده و باعث رشد سریع جلبکها و سایر علفهای هرز آبزی می شوند. جلبکهای ناشی از این گیاهان تعداد بی مهرگان را در هر متر مربع تا نصف کاهش می دهند و مقدار غذای ماهی را کاهش میدهند. جلبک ریسه ای باعث تشکیل فرش متراکمی در قسمتی از آب می شود. این حالت مضر است چراکه اکسیژن آب را از بین می برد و باعث خفگی ماهی ها می شود. و همه اینها می تواند منجر به کاهش شدید منطقه زیستی ماهیها، جلوگیری از رشد ماهیها و در نتیجه کاهش روزافزون تعداد ماهیها شود.

بدون نور کافی در منطقه جلبک آلود، دمای آب کاهش می یابد. این جلبکها با کمبود نور و دمای کم آب سازگارند و این موضوع باعث می شود حتی در زمستان به رشد خود ادامه داده و از رشد مجدد گیاهان مفید در بهار جلوگیری کنند. تنها در فصل بهار و اوایل تابستان که کپورها تولید مثل می کنند این علفهای هرز به درد میخورند تا پناهگاهی برای تخمها و نوزادها شوند.

البته شاید این علفها غیر از مضراتشان برای ماهیگیر فوایدی نیز داشته باشند. عدم دید کافی ماهی و نیز دست و دلبازی در برداشتن طعمه به علت احساس امنیت بیشتر در داخل علفها چیزی است که میتواند به کمک ماهیگیر بیاید. باید ماهیگیر نوک قلاب را طوری پوشش دهد که در حین پایین رفتن به علفها گیر نکند چون در این صورت کارآیی ریسه و قلاب کاملا از بین میرود.

[و اما برویم سراغ تکنیکهای صید در این محلها:]

بسیاری از ماهگیران که دیده ام از صید در میان علفها طفره می روند و ترجیح می دهند در اماکن صاف و بدون علف به ماهیگیری بپردازند. به هر حال فکر میکنم چنین افرادی شانس صید ماهیان بزرگی را از دست میدهند. صید در این محلها اغلب با ریسک همراه است اما معمولا ریسکهای بزرگ پاداشهای بزرگ نیز به همراه دارند. زمانی که قلاب و طعمه در میان علفها به ماهی عرضه می شوند، برای اداوات پایانی نخ شما و نخ فلوروکربن گول زدن ماهی بسیار آسانتر خواهد بود و برای ماهی حدس زدن خطر بسی مشکلتر. من در طی شب در میان علفها ماهیگیری نمیکنم. علفزارها در شب هیچ اکسیژنی ندارند و در نتیجه کپورها از این اماکن دوری کرده و در سایر جاها به دنبال غذا هستند. [جالب است که در دو جلسه حضور بنده در اوان هر سه ماهی صید شده در داخل یا نزدکی این علفها، هنگام صبح صید شدند. و به نظرم این موضوع با این مطلب مقاله حاضر سازگاری دارد. ]

قبل از ماهیگیری علفزارها را بررسی کنید. نکته حایز اهمیت در صید میان علفها این است که قبل از پرتاب در مورد نحوه طراحی ریسه تحقیق شود. قبل از بستن ریسه سعی کنید ارتفاع و تراکم علفها را به دست آورید. این کار را میتوان با پرتاب یک سرب و یک قلاب خالی و بزرگ به داخل علفها وسعی در بیرون کشیدن مقداری از علفها انجام داد. طول میانگین علفها را به دست بیاورید. باید ریسه ای طراحی کنید که ضمن فرو رفتن وزنه، قلاب و طعمه را بالای این علفها به ماهی ارایه کند پس باید نخ اتصال قلاب بلندتر از طول میانگین علفها باشد. همچنین در هنگام بیرون کشیدن وزنه آزمایشی به نحوه بیرون آمدن و فشار وارد بر چوب دقت کنید. هر چه فشار وارده بیشتر باشد نیاز شما به طعمه های شناور (Pop Up) بیشتر خواهد بود. 

در علفهای متراکم تر، دوست دارم از طعمه های آزاد سبکتر داخل کیسه PVA استفاده کنم تا در روی علفها شناور شده و ماهیهای در حال عبور را جذب کنند. همچنین از طعمه شناور همراه کیسه PVA استفاده می کنم. هر چند این موضوع ممکن است با مخالفت بسیاری مواجه شود و بگویند با طعمه آزاد نباید از طعمه شناور استفاده کرد، من در داخل علفها با این کار نتایج خوبی گرفته ام و این کار را به دو دلیل عمده انجام میدهم. شناور بودن طعمه از فرو رفتن قلاب در داخل علفها جلوگیری میکند. و دیگر اینکه طعمه شناور در داخل علفها نمی افتد و از انظار غایب نمیشود.

برای ریسه از نخ تابیده نرم استفاده می کنم و معتقدم هر نوع اتصال سفت بیش از اینکه طعمه را روی علفها نگه دارد ممکن است باعث گیر کردن طعمه در داخل علف شود. البته از نخ نایلونی فلوروکربن نیز استفاده میکنم چون به راحتی در میان علفها محو میشود. هانطور که قبلا گفتم طول ریسه به نوع و ارتفاع علفها بستگی دارد. اگر جلبکهای نرم ابریشمی در محل باشد از طول نخ ریسه بلندتری استفاده کنید. [به نظر بنده جلبکهای اوان چنین حالتی دارند. اگر اشتباه میکنم دوستان راهنمایی کنند.]

در هنگام صید در چنین جاهایی تاکتیکهای مختلف را به کار گیرید تا بالاخره بتوانید به نتیجه مطلوب برسید چون واقعا نمی دانید زیر آب چه خبر است. از امتحان شگردهای جدید و کاملا شخصی نهراسید. اگر در 3 ساعت هیچ حرکتی نبود سریعا نحوه ارایه ریسه و طعمه را تغییر دهید. اگر از وجود کپور در آن حوالی مطمئنید این فاصله تغییر تاکتیک را تا یک ساعت و حتی کمتر تقلیل دهید.

[در این قسمت از مقاله، نویسنده در مورد ریسه های امن برای ماهی مطالبی عنوان کرده است که به دلیل ارایه مطلب در پستهای گذشته از ترجمه دوباره این قسمت خودداری می شود.] "

مطالب این وبلاگ به دو صورتند: 1- نوشته ها و تجربه های نویسندگان وبلاگ. 2- ترجمه هایی که توسط نویسندگان انجام می گیرد و منبع آن هم حتما موجود است. تاریخ نشر مطالب هم مشخص است. اخلاق نوشتن را هیچ گاه زیر پا نمی گذاریم. استفاده از مطالب وبلاگ با ذکر منبع بلا مانع است.